Η Αίγινα είναι ένας δημοφιλής καλοκαιρινός
προορισμός, ωστόσο αξίζει να την επιλέξετε και αυτή την εποχή. Θα σας
εκπλήξει με τις πανέμορφες εξοχές της, τα σημαντικά μνημεία της, την
αρχοντιά της ιστορικής πρωτεύουσάς της, τη θαλασσινή νοσταλγία που
εκπέμπουν τα ψαροχώρια της.
 |
Πριν καλά καλά το καταλάβεις τα μεγάφωνα αναγγέλλουν την άφιξη του πλοίου στο λιμάνι της Αίγινας. Το όμορφο νησί του Σαρωνικού θα σε υποδεχτεί με τη νεοκλασική γοητεία του, το αυθεντικό νησιώτικο χαμόγελό του, τις πολύχρωμες εξοχές του, τους ευγενικούς κατοίκους του.
Για λίγο θα περπατήσεις στην προκυμαία, θα δεις τα δεκάδες καΐκια να λικνίζονται στο λιμάνι, θα καλημερίσεις τους ψαράδες, θ' ακούσεις τα κουδουνάκια από τις παλιοκαιρίτικες άμαξες που μεταφέρουν τους τουρίστες, θα μυρίσεις τη θαλασσινή αύρα και τα αρώματα του πευκοδάσουςμ Θέλοντας και μη θα μπεις σε ρυθμούς αλλιώτικους, χαλαρούς, νησιώτικους, σαφώς πιο ανθρώπινους από το «κλεινόν άστυ».
Μάλιστα, αν το καλοσκεφτείς, δεν θα έχουν περάσει ούτε εβδομήντα λεπτά, ίσως και λιγότερο -αν έχεις έρθει με ταχύπλοο- από τη στιγμή που άφησες πίσω το πολύβουο και υπερδραστήριο λιμάνι του Πειραιά!
 |
Ομως αυτή την εποχή που δεν έχουν ξεκινήσει ακόμη οι μαζικές μετακινήσεις των τουριστών, ο επισκέπτης έχει ν' ανακαλύψει μια άλλη Αίγινα, την Αίγινα με το σπουδαίο παρελθόν, την Αίγινα του πολιτισμού και της Ιστορίας που εστιάζεται κυρίως στον σημαντικό αρχαίο ναό της Αφαίας Αθηνάς, στον αρχαιολογικό χώρο της Αρχαίας Αίγινας (Κολώνα), στη μεσαιωνική Παλαιοχώρα και φυσικά στα επώνυμα κτίρια του 19ου αιώνα, που κοσμούν ακόμη και σήμερα με την παρουσία τους την πόλη. Αν σου αρέσουν οι χαλαρωτικές βόλτες δίπλα στη θάλασσα, μη διστάσεις να πάρεις μαζί το ποδήλατό σου και να πείσεις την παρέα σου να κάνει το ίδιο. Ο παραλιακός δρόμος που συνδέει την Αίγινα με την Πέρδικα έχει ελάχιστες ανηφοριές, αυτήν την εποχή παρουσιάζει λίγη κίνηση και καθώς τρέχει κατά μήκος της ακτής, θα σου αποκαλύψει υπέροχες εικόνες.
Να σημειώσουμε πως στο νησί υπάρχει η δυνατότητα να νοικιάσει κανείς ποδήλατο αλλά και τετράτροχο όχημα τύπου atv από κάποιο από τα καταστήματα που βρίσκονται γύρω από το λιμάνι.
Αν αγαπάς την πεζοπορία θα πρέπει να γνωρίζεις ότι ένα σημαντικό μέρος των παλιών μονοπατιών που οδηγούν σε ξεχασμένα ξωκλήσια, απόμερα μοναστήρια, στον Αρχαίο Ελαιώνα, αλλά και στην κορφή του ψηλότερου βουνού του νησιού, έχουν καθαριστεί και σημανθεί. Πολλές από τις πεζοπορικές διαδρομές είναι φιλικές και κατάλληλες για όλους.
 |
Εναν μύθο θα σας πω για τον βασιλιά Αιακό
Η γόνιμη αρχαία ελληνική μυθοπλασία θέλει την Αίγινα να οφείλει το όνομά της στην ομώνυμη νύμφη, κόρη του ποταμού Ασωπού και μία από τις ερωμένες του Δία. Καρπός της σχέσης της νύμφης Αίγινας με τον κορυφαίο των θεών ήταν ο Αιακός, ο πρώτος βασιλιάς του νησιού και παππούς του ομηρικού ήρωα Αχιλλέα, σεβαστός σε όλο τον αρχαίο κόσμο για τη δίκαιη κρίση του. Οι Αιγινήτες ήταν ανέκαθεν ναυτικός λαός. Ηδη από τον 7ο π.Χ. αιώνα διέθεταν ισχυρό εμπορικό, αλλά και πολεμικό στόλο. Απόδειξη αυτής της ακμής και της οικονομικής ευρωστίας ήταν η κοπή των πρώτων στην Ελλάδα ασημένιων νομισμάτων που είχαν την απεικόνιση της χελώνας.
Η Αίγινα είναι μια ζωντανή, πολύχρωμη νησιώτικη πολιτεία με έντονες ναυτικές καταβολές, αλλά και σημαντικά μνημεία της νεότερης Ιστορίας μας. Μην ξεχνάμε πως για ένα μικρό χρονικό διάστημα υπήρξε πρωτεύουσα του νεοσύστατου ελληνικού κράτους και υπάρχουν αρκετά κτίσματα που θυμίζουν έντονα εκείνη την εποχή γνωστά και ως Καποδιστριακά κτίρια. Ευτυχώς η πρωτεύουσα του νησιού φαίνεται πως κατάφερε και άντεξε την επέλαση του τσιμέντου που άλωσε τα περισσότερα λιμάνια της Ελλάδας.
Ετσι, ακόμη και σήμερα θα δείτε μερικά από τα ωραιότερα κτίρια, άλλοτε ανακαινισμένα, άλλοτε ρυτιδιασμένα, με έντονα τα σημάδια του χρόνου στην πλάτη τους να ομορφαίνουν το αστικό τοπίο. Αρκετά από τα αρχοντόσπιτα της πρωτεύουσας κτίστηκαν μετά την Απελευθέρωση, κυρίως προς τις αρχές του 20ού αιώνα, όταν η Αίγινα λόγω της αλιείας, της σπογγαλιείας και του εμπορίου γνώρισε σημαντική ανάπτυξη.
 |
Αναζητήστε το διώροφο κτίριο του Κυβερνείου, κτίσμα του 1803, που στέγασε την πρώτη κυβέρνηση της νεότερης Ελλάδας. Το ιστορικό αυτό οίκημα είναι από τα πιο χαρακτηριστικά της πόλης, ενώ κατά τη διάρκεια του Αγώνα υπήρξε κατοικία του Πετρόμπεη Μαυρομιχάλη.
Νεοκλασικές επιρροές και Καποδιστριακά κτίρια
Κοντά στο λιμάνι θα δείτε τον τρισυπόστατο επιβλητικό ναό της Μητρόπολης που εγκαινιάστηκε το 1806 και κτίστηκε με εισφορές των κατοίκων και των καπεταναίων του νησιού, όπου μάλιστα ο Καποδίστριας ορκίστηκε κυβερνήτης της νεότερης Ελλάδας. Ο νεωκόρος θα σας δείξει ακόμη το αυθεντικό σταδίσι όπου καθόταν ο Καποδίστριας.
Το καμπαναριό κτίστηκε το 1829 και η καμπάνα μπαραγγελία του Καποδίστριαμ ήρθε από τη Ρωσία. Σε μικρή απόσταση θα δείτε το Εϋνάρδειο Σχολείο που κτίστηκε το 1830 πάνω σε σχέδια του διάσημου Ελληνα αρχιτέκτονα Στ. Κλεάνθη και του Ελβετού Eynard, με δωρεά του Καποδίστρια. Θεωρείται το πρώτο κτίσμα της Αίγινας με νεοκλασικές αρχιτεκτονικές επιρροές.
 |
Πριν στρωθείτε για ουζάκια και ψαρομεζέδες σε κάποια από τις καλές ταβέρνες που υπάρχουν κατά μήκος της προκυμαίας ή στα Ψαράδικα, αφιερώστε λίγο από τον χρόνο σας για μια βόλτα στον πυρήνα της παλιάς πόλης που εντοπίζεται πίσω από το λιμάνι. Στον πανέμορφο πεζόδρομο της οδού Π. Ηρειώτη αναπτύσσονται τα περισσότερα τουριστικά μαγαζιά, αλλά και καλά εστιατόρια, παλιομοδίτικα καφενεδάκια και ταβέρνες όπου συχνάζουν οι ντόπιοι, συνήθως συνταξιούχοι ναυτικοί και ψαράδες.
Στον δρόμο προς το ακρωτήριο Πλακάκια θα δείτε το μουσείο -παράρτημα της Εθνικής Πινακοθήκης- του μεγάλου μας γλύπτη Καπράλου που αν και γεννήθηκε στο χωριό Παναιτώλιο της Τριχωνίδας αγάπησε με όλη του την ψυχή το νησί του Σαρωνικού και εδώ δημιούργησε αρκετά από τα βραβευμένα έργα του. Στις αίθουσες και στον υπαίθριο χώρο του μουσείου εκθέτονται αρκετά έργα όλων των περιόδων του καλλιτέχνη, κυρίως όμως της περιόδου 1963-1993. Το εντυπωσιακό άγαλμα της «Μάνας», ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα έργα του, θα το δείτε στην παραλία μπροστά από την είσοδο του μουσείου.
Αρχαία Κολώνα, μια πόλη 4.000 ετών
Ερχόμενοι από Πειραιά, θα διακρίνετε την Κολώνα να σας καλωσορίζει από μακριά, λίγο πριν το πλοίο στρίψει για να πιάσει λιμάνι. Ακόμη και παντελώς ξένοι να είστε με την Ιστορία, σίγουρα θα αναρωτηθείτε για την ύπαρξή της. Σε αυτό το σημείο, λοιπόν, ήταν κτισμένη η αρχαία ακρόπολη της Αίγινας, αλλά και το θρησκευτικό κέντρο του νησιού. Το βραχώδες αυτό ύψωμα κατοικείται ήδη από την Υστερη Νεολιθική Εποχή, δηλαδή περίπου από το 4000 π.Χ.
 |
Συνεπώς ήταν αναμενόμενη η διαστρωμάτωση των πολιτισμών, ακόμα ορατή σε αρκετά σημεία, αφού κάθε φορά οι κάτοικοι έκτιζαν πάνω στα απομεινάρια του παλαιότερου πολεοδομικού ιστού. Σήμερα αυτό που κεντρίζει το βλέμμα όλων είναι η Κολώνα που δεσπόζει πάνω από τη θάλασσα, στο ψηλότερο σημείο του ομώνυμου λόφου και είναι ένα μικρό τμήμα, ό,τι απέμεινε, από τον περίπτερο ναό του Απόλλωνα, όπου χτυπούσε η καρδιά ενός από τα σημαντικότερα θρησκευτικά κέντρα του αρχαίου ελληνικού κόσμου.
Το όνομα Κολώνα δόθηκε από τον μοναδικό κίονα που στέκεται ακόμη όρθιος -τον ναό στήριζαν έντεκα μεγάλοι και έξι μικρότεροι κίονες- και είναι ορατός τόσο από τη θάλασσα όσο και από τη στεριά. Τον 9ο αιώνα η πανάρχαια λαμπρή πόλη καταστράφηκε και λεηλατήθηκε από τους Σαρακηνούς πειρατές. Ετσι ξεκίνησε η αναζήτηση των κατοίκων για ασφαλέστερους τόπους διαμονής και εκεί αρχινά η ιστορία της Παλαιοχώρας.
Στην είσοδο του αρχαιολογικού χώρου δεσπόζει το Αρχαιολογικό Μουσείο Αίγινας όπου φιλοξενούνται σπουδαία εκθέματα προερχόμενα κυρίως από τον αρχαιολογικό χώρο της Κολώνας και καλύπτουν μια ιστορική περίοδο που ξεκινά από την Προϊστορική Εποχή και φτάνει μέχρι τους Ρωμαϊκούς Χρόνους. Μάλιστα, εδώ παρουσιάζεται και ένα μέρος από την καποδιστριακή συλλογή ανάγλυφων τα οποία αποτέλεσαν τη βάση του πρώτου Εθνικού Μουσείου της Ελλάδος που ιδρύθηκε το 1829 στην Αίγινα, κατόπιν εντολής του Καποδίστρια.
 |
Σαν ανεβείτε στο ύψωμα της Αφαίας με καθαρή ατμόσφαιρα, λένε πως θα δείτε στο βάθος το Σούνιο, τον ναό του Ποσειδώνα, ακόμα και την Ακρόπολη της Αθήνας. Σύμφωνα με κάποιους ερευνητές το νοερό ισοσκελές τρίγωνο που σχηματίζεται μεταξύ των τριών αυτών αρχαίων ιερών τόπων χαρακτηρίζεται ως το «ιερό τρίγωνο» της αρχαιότητας! Στην κορφή αυτού του πευκόφυτου λόφου που δεσπόζει πάνω από το λιμάνι της Αγίας Μαρίνας, διακριτός από πολλά σημεία του νησιού είναι ο εκπληκτικός αρχαίος ναός της Αφαίας Αθηνάς, αφιερωμένος αρχικά στην Αφαία, μια άγνωστη θεότητα που ήταν προστάτιδα του νησιού.
Ιχνη λατρευτικής δραστηριότητας στην περιοχή έχουν βρεθεί και πολύ παλαιότερα και ανάγονται στους προϊστορικούς χρόνους. Μάλιστα τα ειδώλια γυναικείας θηλάζουσας μορφής που έχουν ανασκαφεί στο σημείο αυτό οδηγούν στο συμπέρασμα ότι η λατρεία υπήρχε ήδη από τις αρχές της 2ης χιλιετίας π.Χ. Ο αρχαίος περιηγητής Παυσανίας αναφέρεται στην Αφαία ταυτίζοντάς τη με την κρητική θεά Βριτόμαρτι-Δίκτυννα, άποψη που σήμερα ενστερνίζονται πολλοί μελετητές.
Από τα μέσα του 5ου αι. π.Χ. και μετά, όταν οι Αθηναίοι άρχισαν να εξουσιάζουν την Αίγινα, η αίγλη του ιερού σταδιακά ξεθώριασε και τέλος η λειτουργία του εγκαταλείφθηκε (2ος αι. π.Χ.). Το αρχικό κτίσμα χρονολογείται από το 570 π.Χ., όμως το 510 π.Χ. υπέστη καταστροφές, ενώ αργότερα, το 480 π.Χ., μετά τη Ναυμαχία της Σαλαμίνας κτίσθηκε ξανά από ντόπιο πωρόλιθο, αυτήν τη φορά για να τιμήσει τη θεά Αθηνά Αφαία (Αφαία = άφαντη - αφανέρωτη). Το ιερό εντυπωσίαζε με τα υπέροχα γλυπτά των αετωμάτων του που παρίσταναν τις μάχες μεταξύ Ελλήνων και Τρώων, στις οποίες είχαν διαπρέψει και Αιγινήτες. Στον χώρο της Αφαίας βρίσκεται και το μουσείο όπου φιλοξενούνται, δυστυχώς, μόνο μερικά από τα αξιόλογα ευρήματα που ανασκάφτηκαν -νόμιμα ή και παράνομα- στην περιοχή κυρίως τον 19ο αιώνα. Σε μικρή απόσταση από την είσοδο του αρχαιολογικού χώρου μέσα στο πευκοδάσος δεσπόζει το μοναστήρι του Αγίου Μηνά, που μπορεί να είναι το νεότερο της Αίγινας όμως το επισκέπτεται, τα Σαββατοκύριακα, πλήθος πιστών.
 |
Το 1811 στην περιοχή της Αφαίας ο Αγγλος αρχιτέκτονας Cockerell μαζί με τον Γερμανό βαρόνο von Hallerstein ανέσκαψαν τα γλυπτά των αετωμάτων. Στη συνέχεια τα σημαντικά αυτά έργα τέχνης φυγαδεύτηκαν κρυφά και μετά από πολύμηνη περιπλάνηση σε λιμάνια και θάλασσες, κατέληξαν στην Ιταλία όπου οι νέοι ιδιοκτήτες τους, αφού ίδρυσαν εταιρεία, τα πούλησαν σε δημοπρασία για να περιέλθουν στην κατοχή του Λουδοβίκου Α' της Βαυαρίας και να μεταφερθούν το 1828 στο Μόναχο. Σήμερα εκτίθενται στο Μουσείο Glyptothek του Μονάχου.
Βέβαια, οι Γερμανοί δηλώνουν ότι τα αγόρασαν νόμιμα από τους Αιγινήτες δημογέροντες με συμβόλαια που έγιναν από Τούρκο συμβολαιογράφο όταν η Ελλάδα ήταν ακόμη υπό τουρκική κατοχή, έναντι του ποσού των 800 πιάστρων, δηλαδή περίπου 40 στερλίνες της εποχής. Σήμερα κάποιοι δημοσιογράφοι υποστηρίζουν διακαώς ότι με τον τρόπο αυτό τα έσωσαν από βέβαιη καταστροφή που θα είχαν υποστεί από τους αμόρφωτους Ελληνες!
Ας μην ξεχνάμε όμως ότι κάποτε, γύρω στον 16ο αιώνα, κάπως έτσι και οι κονκισταδόρες (κατακτητές) αγόρασαν τη μισή Αμερική. Ηταν εκείνοι οι «πολιτισμένοι» αποικιοκράτες που έδιναν γυάλινες χάντρες και καθρεφτάκια στους «άξεστους» -όπως τους θεωρούσαν- ιθαγενείς, με αντάλλαγμα τεράστιες εκτάσεις γης! Πραγματικά δίκαιη αγοραπωλησία...
 |
Στην Αγία Μαρίνα, που είναι ένα από τα δημοφιλέστερα καλοκαιρινά θέρετρα του νησιού αφού διαθέτει θαυμάσιες παραλίες, μπορείτε να έρθετε οδικώς ακολουθώντας δύο διαφορετικές μεσόγειες διαδρομές που διατρέχουν το ανοιξιάτικο αυτή την εποχή τοπίο, διασχίζοντας όμορφες εξοχές, φροντισμένα περιβόλια όπου καλλιεργούνται φιστικιές, καρπερούς αρχαίους ελαιώνες και θαλερά πευκοδάση. Πηγαίνοντας από το λιμάνι της Αίγινας προς Αφαία, ο δρόμος στριφογυρνά μέσα από τα περιποιημένα κτήματα που απλώνονται γύρω από τον επιβλητικό ναό του Αγίου Νεκταρίου. Εδώ σε αυτόν τον όμορφο τόπο το 1904 ο Μητροπολίτης Πενταπόλεως Νεκτάριος Κεφαλάς -μετέπειτα Αγιος Νεκτάριος- πάνω σε απομεινάρια παλαιότερου μοναστηριού αφιερωμένου στη Ζ. Πηγή, κτίζει τα πρώτα κελιά. Από εδώ ο δρόμος σκαρφαλώνει στη ράχη του βουνού, μέσα από πυκνόφυτο πευκοδάσος, προσφέροντας σε αρκετά σημεία της διαδρομής απεριόριστη θέα στον δίαυλο του Σαρωνικού, στα βουνά της Σαλαμίνας και στα αττικά παράλια.
Περνώντας το μεσόγειο χωριό Μεσαγρός αξίζει μια στάση στο παραδοσιακό εργαστήρι αγγειοπλαστικής του Νεκτάριου που συνεχίζει την παλιά παράδοση του νησιού στην κατασκευή κεραμικών. Τα κανάτια της Αίγινας ήταν φημισμένα καθώς η περιοχή του Μεσαγρού διέθετε το κατάλληλο αργιλόχωμα για να διατηρείται δροσερό το νερό. Στο χωριό αναζητήστε την κατοικία Ροδάκη που κτίστηκε το 1880 από τον ντόπιο κτίστη και χωρικό Αλέξανδρο Ροδάκη. Ο δρόμος συνεχίζοντας περνά από τον αρχαιολογικό χώρο της Αφαίας και καταλήγει στην εξαιρετική παραλία της Αγίας Μαρίνας, μετά από 13 χλμ.
Με σύντομες παρακάμψεις θα επισκεφτείτε το συμπαθητικό ψαρολίμανο της Βάγιας αλλά και το λιμάνι της Σουβάλας με τις καλές ψαροταβέρνες. Η ονομασία Σουβάλα οφείλεται στις λαξευτές με πέτρες δεξαμενές (σουβάλες) που έφτιαχναν οι παλιότεροι για να μαζεύουν το βρόχινο νερό. Βέβαια στη Σουβάλα, που απέχει μόλις 9 χλμ. από το λιμάνι, μπορείτε να έρθετε και από την πολυσύχναστη, το καλοκαίρι, παραλιακή διαδρομή που περνά από το ακρωτήρι Πλακάκια. Η Σουβάλα γνώρισε μεγάλες δόξες τις δεκαετίες του '60 και του '70 καθώς ήταν το κοντινότερο λιμάνι του νησιού στον Πειραιά. Εδώ, γύρω από το λιμάνι, κτίστηκαν αρχές του 1960 και τα πρώτα λαϊκά εξοχικά των Αθηναίων.
 |
που θεωρείται από τους παλιότερους και ομορφότερους του νησιού, καθώς σήμερα τα περισσότερα πέτρινα σπίτια έχουν αγοραστεί από ξένους και έχουν πιστά αναπαλαιωθεί. Στον παλιό αλλά καλοδιατηρημένο ναό του Ταξιάρχη που δεσπόζει στο κέντρο του χωριού υψώθηκε η πρώτη επαναστατική σημαία στο νησί.
Συνεχίζοντας την -ορεινή προς Νότο- πορεία σας, θα περάσετε από τις νέες εγκαταστάσεις του Ελληνικού Κέντρου Περίθαλψης Αγριων Ζώων (www.ekpazp.gr), όπου εδώ και χρόνια τραυματισμένα πουλιά και ζώα που καταφθάνουν απ' όλη την Ελλάδα, με την πολύτιμη βοήθεια εθελοντών, περιθάλπονται από ειδικούς κτηνιάτρους και εξειδικευμένο προσωπικό. Συχνά μετά την περίθαλψη ακολουθεί -όπου είναι δυνατόν- η πλήρης επανένταξή τους στο οικοσύστημα. Στη συνέχεια ο ασφάλτινος δρόμος θα σας φέρει στο απόμερο χωριό Ανίτσαιο με τους παλιούς ανεμόμυλους και από εδώ θα αρχίσει να κατηφορίζει προς την ήσυχη παραλία Πόρτες για να συνεχίσει προς την Αγία Μαρίνα και τη θαυμάσια αμμουδιά της. Πλάι στη θάλασσα, σε ελάχιστη απόσταση από την οργανωμένη παραλία, πάνω στα βράχια που δεσπόζουν πίσω από το μικρό λιμάνι, υπάρχουν αρκετά μικρά ξενοδοχεία, καλές ψαροταβέρνες και beach bars, όπου το καλοκαίρι συχνάζουν εκατοντάδες επισκέπτες.
Προφήτης Ηλίας και Ελλάνιος Δίας ο βροχοποιός
 |
Εδώ βρισκόταν ο πανάρχαιος ναός, αφιερωμένος στον Ελλάνιο Δία όπου κατά την παράδοση προσευχήθηκε ο Αιακός, πρώτος βασιλιάς της Αίγινας, για να λήξει η ανομβρία που έπληττε την περιοχή. Ακόμη και σήμερα οι ντόπιοι και οι ψαράδες λένε πως αν δεις τον Αϊ-Λια κρυμμένο στα σύννεφα να περιμένεις βροχή. Η περιοχή συμπεριλαμβάνεται στις 500 πιο ιστορικές, ιδιαίτερου φυσικού κάλλους, ελληνικές περιοχές και προστατεύεται με νόμο του ελληνικού κράτους.
Η Ιερά Μονή της Παναγίας Χρυσολεόντισσας
Εύκολα από το λιμάνι της Αίγινας θα φτάσετε στο μοναστήρι και στον εντυπωσιακό ναό του Αγίου Νεκταρίου που είναι αφιερωμένος σ' έναν από τους πιο πρόσφατα ανακηρυγμένους αγίους της Ελληνικής Ορθόδοξης Εκκλησίας (η ανακήρυξη έγινε στις 20 Απριλίου του 1961). Από εδώ αναζητήστε τον στενό τσιμεντένιο δρόμο που οδηγεί στο κέντρο της ενδοχώρας της Αίγινας, όπου μέσα στην απόλυτη ερημιά θα δείτε να ξεπροβάλλει το παλαιότερο μοναστήρι του νησιού, η Ιερά Μονή Παναγίας Χρυσολεόντισσας που κτίστηκε τον Μεσαίωνα.
 |
Κοσμοπολίτικη Πέρδικα, ένα πανέμορφο ψαροχώρι
Μπορεί η Πέρδικα το καλοκαίρι να μετατρέπεται σε κοσμοπολίτικο θέρετρο όπου καταφθάνουν με κότερα πολλοί διάσημοι και επώνυμοι, αυτήν όμως την εποχή το μικρό χωριό θα σας κερδίσει με την ησυχία του και την υπέροχη θαλασσινή φύση που το περιβάλλει. Η Πέρδικα απέχει μόλις 9 χλμ. από την πρωτεύουσα. Ο οικισμός είναι κτισμένος στη μια άκρη κλειστού όρμου που αποτελούσε για χρόνια ασφαλές ορμητήριο των ψαράδων αντίκρυ από την ερημική νησίδα Μονή. Διασώζονται ακόμη αρκετά από τα παλιά πέτρινα λαϊκά σπίτια που είναι αραδιασμένα στο υπερυψωμένο σημείο της προκυμαίας, κοντά στο αλσύλλιο και στον ναό του Αγίου Σώστη.
Στην εκκλησία του Αγίου Σώζοντος κάθε χρόνο στις 7 Σεπτεμβρίου πραγματοποιείται το μεγαλύτερο πανηγύρι του νησιού και ένα από τα μεγαλύτερα καλοκαιρινά πανηγύρια στον Σαρωνικό. Στον πλακόστρωτο πεζόδρομο βρίσκονται στη σειρά οι δημοφιλείς ψαροταβέρνες και τα καφέ, όπου το καλοκαίρι επικρατεί το αδιαχώρητο. Αξίζει να περπατήσετε χαλαρά μέχρι την απέναντι ακτή που τούτη την εποχή θα την απολαύσετε κατάφυτη από μυριάδες αγριολούλουδα. Εδώ βρίσκονται οι εγκαταλειμμένες εγκαταστάσεις του γερμανικού πυροβολείου που στην Κατοχή επόπτευε το θαλάσσιο πέρασμα ανάμεσα στην Αίγινα, στα Μέθανα και στην Πελοπόννησο.
 |
Από εδώ θα ζήσετε το ομορφότερο ίσως ηλιοβασίλεμα του νησιού. Για εκλεκτικές βουτιές προτιμήστε τις κοντινές παραλίες Κλίμα και Σαρπά (θα σας κατατοπίσουν οι πινακίδες στην είσοδο του χωριού). Ψηλότερα, πάνω στη ράχη βραχώδους λόφου, ξεχωρίζουν οι όμορφες κατοικίες του χωριού Σφεντούρι με την υπέροχη θέα σε όλη τη δυτική ακτή του νησιού. Από το ψηλότερο σημείο του χωριού ξεκινά ένα από τα πεζοπορικά μονοπάτια που θα σας φέρει στην κορυφή του βουνού όπου δεσπόζει ο Προφήτης Ηλίας, στις αρχαίες εγκαταστάσεις του Ελλάνιου Δία, αλλά και στον Αρχαίο Ελαιώνα. Ορεξη για περπάτημα να έχετε...
Η Μονή της άγριας πανίδας, με κρι-κρι, παγόνια και πόνι
Από το λιμανάκι της Πέρδικας αναχωρούν πλοιάρια για το νησάκι Μονή, ιδιοκτησία της Μονής Χρυσολεόντισσας, εξ ου και το όνομά του. Το καλοκαίρι θ' απολαύσετε το μπάνιο σας στις ακρογιαλιές του που θεωρούνται από τα καθαρότερα σημεία του Σαρωνικού. Να αναφέρουμε ότι στο νησάκι έχουν απελευθερωθεί και ζουν σε άγρια κατάσταση ελάφια, παγόνια, αγριοκάτσικα, κρι-κρι και πόνι. Η νησίδα έχει χαρακτηριστεί μόνιμο καταφύγιο άγριας ζωής και αποτελεί Εθνικό Δρυμό. Ερχόμενοι με το πλοιάριο από Πέρδικα, ίσως είστε εσείς οι τυχεροί που θα δείτε κοπάδια δελφινιών, τα οποία συχνά κυνηγούν στην περιοχή, να παίζουν με τα περαστικά σκάφη πηδώντας έξω από το νερό. Το θέαμα είναι μοναδικό και μην παραλείψετε να το απαθανατίσετε με την κάμερά σας.
 |
Το αιγινήτικο φιστίκι αποτελεί βασική καλλιέργεια του νησιού, ήδη από τις αρχές του 20ού αιώνα. Καλλιεργούνται περί τα 3.500 στρέμματα. Μάλιστα τα παραγόμενα φιστίκια είναι τα μόνα που έχουν το δικαίωμα -βάσει της ευρωπαϊκής νομοθεσίας- να φέρουν την ονομασία «Φιστίκι Αιγίνης», καθώς είναι από τα πρώτα ελληνικά αγροτικά προϊόντα που καθιερώθηκαν σε ευρωπαϊκό επίπεδο με την ετικέτα «Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης». Εκτός από τον πεντανόστιμο ξηρό καρπό με την ιδιάζουσα γεύση που όλοι γνωρίζουμε, το αιγινήτικο φιστίκι χρησιμοποιείται για την παρασκευή γλυκών, αρτοποιημάτων, λικέρ, παστελιών και άλλων προϊόντων. Τελευταία θα το δούμε και ως καρύκευμα σε πολλά δημιουργικά πιάτα της ελληνικής κουζίνας.
Μέχρι τα τέλη του 19ου αιώνα στην Αίγινα καλλιεργούνταν εκατοντάδες στρέμματα με αμπέλια, κυρίως των ποικιλιών Ροδίτης και Σαββατιανό, από όπου προερχόταν η περίφημη αιγινήτικη ρετσίνα. Οταν η φυλλοξήρα κατέστρεψε τις καλλιέργειες, οι κάτοικοι στράφηκαν στις φιστικιές.
Σήμερα αρκετοί ντόπιοι μερακλήδες έχουν το δικό τους αμπελάκι και φτιάχνουν ποιοτικό κρασί για τους ίδιους και την παρέα τους. Επίσης εξαιρετικό είναι το τοπικό ποιοτικό λάδι που παράγει ο αιγινήτικος ελαιώνας, καθώς και τα παράγωγα προϊόντα του όπως σαπούνι, καλλυντικά κ.λπ. Κάποια από αυτά είναι πιστοποιημένα βιολογικά. Τα γεννήματα της αιγινήτικης γης, σε όλες τις μορφές τους, θα τα βρείτε σε επιλεγμένα καταστήματα που βρίσκονται κοντά στο πλακόστρωτο δρομάκι, πίσω από τα Ψαράδικα.
 |
«Συλλογίζομαι την Αίγινα, το σπίτι στον ήλιο, την μπλάβα θάλασσα και λέω, τι τέρας πρέπει να 'ναι ο άνθρωπος, τι άπληστο θηρίο η ψυχή, για ν' αφήσει τέτοια ανεκτίμητα αγαθά και να περιπλανιέται, μέσα στη βροχή και την ομίχλημ». Αυτά έγραφε ο Νίκος Καζαντζάκης τον Ιούλιο του 1939 από το βροχερό Λονδίνο, αναπολώντας το σπίτι που είχε κτίσει στην Αίγινα το 1936 και έζησε σε αυτό μέχρι το 1946, αποκαλώντας το μάλιστα χαϊδευτικά «το Κουκούλι», καθώς εδώ σε αυτό το νησιώτικο καταφύγιο έγραψε μερικά από τα σημαντικότερα έργα του.
Στις δεκαετίες 1960-1970 αρκετοί δημιουργοί επέλεξαν το νησί για να εγκατασταθούν και να δημιουργήσουν, σχηματίζοντας έτσι μια καλλιτεχνική συντροφιά. Μέλη αυτής της πνευματικής παρέας ήταν ο ποιητής Ελύτης, ο ζωγράφος Νίκος Νικολάου, ο γλύπτης Χ. Καπράλος, ο αρχιτέκτονας Α. Κωνσταντινίδης, ο ζωγράφος Γιάννης Μόραλης. Την παράδοση αυτή τιμά κάθε χρόνο η δημοτική αρχή με διάφορες πολιτιστικές εκδηλώσεις όπως λογοτεχνικές βραδιές, παρουσιάσεις, θεατρικές παραστάσεις και συναυλίες, εκθέσεις ζωγραφικής και φωτογραφίας.
Ανάμεσά τους ξεχωρίζουν το Διεθνές Μουσικό Φεστιβάλ, το Φεστιβάλ Θεάτρου, το Φεστιβάλ Παραδοσιακών Χορών και φυσικά η Γιορτή Φιστικιού. Επίσης κάθε χρόνο, τον Ιανουάριο, πραγματοποιούνται εκδηλώσεις προς τιμήν της ημέρας που ο Καποδίστριας ήρθε στο νησί και ορκίστηκε πρώτος Κυβερνήτης της ανεξάρτητης Ελλάδας (26/1/1828), με πρώτη πρωτεύουσα την Αίγινα.
 |
Φανταστείτε μια εποχή όπου ό,τι έπλεε ή βρισκόταν κοντά στη θάλασσα ήταν έρμαιο της απληστίας των πειρατών. Από τον 7ο και 8ο μ.Χ. αιώνα έως και τον 17ο, δηλαδή για 1.000 χρόνια, πόλεις, λιμάνια, χωριά και ψαροχώρια βίωναν τον απόλυτο τρόμο. Οι άνθρωποι ζούσαν κοιτώντας με αγωνία το πέλαγος, προκειμένου να διακρίνουν έγκαιρα το πειρατικό πανί στον ορίζοντα και να προλάβουν να γλιτώσουν. Οι συμφορές που έφερναν οι αδυσώπητοι ληστές των θαλασσών ήταν ανείπωτες, αφού όχι μόνο λεηλατούσαν το βιος των ανθρώπων και κατέστρεφαν τις πόλεις και τα χωριά που καταλάμβαναν, μα επιπλέον πουλούσαν τους κατοίκους σαν σκλάβους. Ηταν η εποχή που μία μία, όλες οι παράκτιες πολιτείες της Ανατολικής Μεσογείου αφανίζονται. Οι κάτοικοί τους κυριολεκτικά παίρνουν τα βουνά, αναζητώντας οχυρά υψώματα, αθέατα από τη θάλασσα, για να στήσουν ξανά τις ζωές τους. Κάπως έτσι ξεκίνησε και η ιστορία της Παλαιοχώρας.
Πάνω στη μεσόγεια διαδρομή που συνδέει την Αίγινα με την Αγία Μαρίνα, κοντά στο μοναστήρι της Αγίας Τριάδας (Αγίου Νεκταρίου) θα διακρίνετε σκαρφαλωμένη σε απότομο λοφίσκο τούτη την κοκκινόφαιη, λιθόκτιστη, εγκαταλελειμμένη πολιτεία, γνωστή και ως Νησιώτικος Μυστράς. Στη θέση της εντοπίσθηκε από τους αρχαιολόγους η αρχαία πόλη Οίη, ενώ τα ερείπια του οικισμού που βλέπουμε μέχρι σήμερα είναι υπολείμματα της μεσαιωνικής οχυρωμένης πολιτείας που δημιουργήθηκε από τους Αιγινήτες προκειμένου να αποφύγουν τις επιδρομές των πειρατών. Ο φυσικός χώρος από μόνος του, λόγω του απόκρημνου εδάφους, προσέφερε επαρκή προστασία σε όσους παρέμειναν εκεί έως το 1800 καλλιεργώντας τη γη τους και ζώντας ειρηνικά μια ήσυχη αγροτική ζωή πίσω από την ασφάλεια του κάστρου.
Η επιβλητική τειχισμένη πολιτεία διατηρούσε την εποχή ακμής της 365 εκκλησίες - μία για κάθε μέρα του χρόνου! Το 1537 κατελήφθη από τον διαβόητο πειρατή και αργότερα Τούρκο ναύαρχο, Μπαρμπαρόσα και το 1654 από τους Βενετούς, με αποτέλεσμα ο πληθυσμός της να μειωθεί σημαντικά. Τον 18ο αιώνα στον ερειπωμένο πλέον οικισμό είχαν διασωθεί όρθια μόνο 300-400 σπίτια όπως κατέγραψαν Ευρωπαίοι περιηγητές. Στις αρχές του 19ου αιώνα είχε εγκαταλειφθεί πλήρως από όλους τους κατοίκους, οι οποίοι άρχισαν ξανά, μετά από αιώνες, να επιστρέφουν στα παράκτια σημεία του νησιού.
 |
Ανεβαίνοντας το μονοπάτι που ξεκινά από τον δρόμο μέχρι τα ψηλότερα σημεία του οχυρωμένου λόφου, θα συναντήσετε τους κυριότερους ναούς, οι οποίοι στο εσωτερικό τους κοσμούνται με αξιόλογες τοιχογραφίες που χρονολογούνται από τον 13ο έως τον 18ο αιώνα. Ολόγυρα διακρίνονται διάσπαρτες δεξαμενές νερού και ίχνη οχύρωσης. Στο ψηλότερο σημείο του λόφου, πέρα από το αρχιτεκτονικό και ιστορικό ενδιαφέρον, την προσοχή σας θα τραβήξει η πανοραμική θέα προς τον Σαρωνικό, τον Πειραιά και τις ακτές της Σουβάλας που είναι πέραν κάθε περιγραφής. Η τοποθεσία απέχει μόλις 6,5 χλμ. από την πρωτεύουσα της Αίγινας.
Παραλίες και πρώτες βουτιές
Οι ντόπιοι υποστηρίζουν πως οι πρώτες βουτιές στα νερά του νησιού ξεκινούν με τις γερές ανοιξιάτικες λιακάδες, πολλές φορές ακόμα και πριν από το Πάσχα. Στην πόλη της Αίγινας θα κολυμπήσετε στη ρηχή αμμουδερή ακρογιαλιά της Κολώνας, στην Αύρα (στα αριστερά του λιμανιού) και στην παραλία Πλακάκια. Στον δρόμο προς Πέρδικα προτεινόμενες είναι οι ακτές Μαραθώνας και Αιγινήτισσα με τα αβαθή, ζεστά νερά, τη σκιά από τους θεόρατους ευκάλυπτους και τα παραλιακά ταβερνάκια.
Η παραλία της Αγίας Μαρίνας είναι σίγουρα μία από τις καλύτερες του Σαρωνικού και έχει τιμηθεί με γαλάζια σημαία, είναι οργανωμένη και παρέχει τη δυνατότητα για θαλάσσια σπορ. Μικρές αβαθείς αμμουδιές θα συναντήσετε, επίσης, κατά μήκος της διαδρομής Αίγινα-Σουβάλα-Βάγια όπου, λόγω εύκολης πρόσβασης, είναι ιδιαίτερα δημοφιλείς στους θερινούς επισκέπτες. Ανάμεσά τους ξεχωρίζει η παραλία στη θέση Λουτρά όπου λειτουργεί και beach bar.
 |
Την ανάδειξη των όμορφων μονοπατιών που διατρέχουν τον κορμό της Αίγινας έχει επιμεληθεί η δημοτική αρχή. Ωστόσο, παραμένει άγνωστη μα πραγματικά ιδιαίτερη η πεζοπορική διαδρομή που διασχίζει τον Αρχαίο Ελαιώνα όπου κυριαρχούν υπεραιωνόβια ελαιόδεντρα με διάμετρο κορμού τέσσερα ή και πέντε μέτρα. Ο τόπος έχει χαρακτηριστεί «Μόνιμο καταφύγιο άγριας ζωής» και έχει αναγνωριστεί ως ένας από τους πλέον σημαντικούς ελαιώνες της Ευρώπης (σύμφωνα με το Ινστιτούτο Επιστήμης Υλικών - Εργαστήριο Αρχαιομετρίας του Εθνικού Κέντρου Ερευνας Φυσικών Επιστημών «Δημόκριτος»). Η περιοχή εντοπίζεται νότια της Παχιάς Ράχης και βορειοανατολικά του χωριού Αιγινήτισσα. Στον Αρχαίο Ελαιώνα θα έρθετε ακολουθώντας μονοπάτια που φεύγουν από διάφορα σημεία στα δυτικά του νησιού -οι ντόπιοι θα σας κατατοπίσουν σχετικά-. Πιο λεπτομερείς πληροφορίες για όλα τα μονοπάτια της Αίγινας θα σας δώσει ο Ελληνικός Ποδηλατικός Ορειβατικός Σύλλογος (ΕΠΟΣ) «Ανάβαση» (πληροφορίες στο τηλ.: 6974 480618).
Συμβουλές για «μικρούς εξερευνητές»
Αξίζει στο λιμάνι της Αίγινας να προμηθευτείτε δωρεάν από τα τουριστικά πρακτορεία, αλλά και από διάφορα καταστήματα, το πολύπτυχο φυλλάδιο που έχει εκδώσει ο Δήμος Αίγινας. Θα σχηματίσετε συνολική εικόνα για το νησί, θα αξιολογήσετε τα κυριότερα σημεία ενδιαφέροντος και θα τα βάλετε σε μια σειρά σύμφωνα με τις προτεραιότητές σας. Ιδιαίτερα πρακτικός είναι ο χάρτης του νησιού, όπου είναι «καρφιτσωμένα» τα μνημεία, οι εκκλησίες και όλες οι παραλίες. Για ακόμη περισσότερες πληροφορίες, επισκεφθείτε το ιδιαίτερα χρηστικό τουριστικό site του Δήμου Αίγινας, www.discoveraegina.gr, όπου επιπλέον θα πληροφορηθείτε για τις ώρες λειτουργίας των μουσείων και το πρόγραμμα των σημαντικών πολιτιστικών εκδηλώσεων.
 |
http://www.ethnos.gr