Εις το Όνομα του Πατρός. Η Μεγάλη Επιστροφή του θρυλικού ΓΑΠ

Δυο μεγάλες στιγμές της πρωθυπουργίας του

«Το δημοψήφισμα του κ. Παπανδρέου ήταν νεκρό. Το ίδιο και η πρωθυπουργία του», ανέφεραν οι Financial Times

Kαθώς ο Γιώργος Παπανδέου ετοιμάζει τη μεγάλη επιστροφή του αυξάνοντας τον αριθμό των υποψηφίων που διεκδικούν την ηγεσία του θρυλικού ΚΙΝΑΛ (ίσως το πιο αστείο όνομα κόμματος στην ιστορία του εγχώριου πολιτικού βίου) οι αναμνήσεις ξαναγυρίζουνε που θάλεγε και ο στιχουργός Μίμης Θειόπουλος (As lembranças retornam e me relembram o passado
Alegrias que andam e não retornam e o meu sonho que está perdido) αξίζει να θυμηθούμε δύο από τις πλέον συναρπαστικές στιγμές της θητείας του.

Γράφει ο Jacob Stop

Η πρώτη ήταν στα τέλη Ιανουαρίου 2010 στο Davos με τον  δημοσιογράφο των Financial Times, Richard Edgar να καταδιώκει  τον Έλληνα Πρωθυπουργό στους διαδρόμους με τον Γιώργο να απαντά: «το πρόβλημα είναι δικό μας και πρέπει να βάλουμε τάξη στα του οίκου μας» και «έχουμε ήδη προχωρήσει σε απολύσεις, ακόμη και στο Δημόσιο. Δεκάδες χιλιάδες. Στη συνέχεια θα μειώσουμε και μισθούς».

Μιλώντας στο Νταβός, ο Έλληνας πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου είπε ότι δεν είχε ζητήσει από καμία χώρα διάσωση και ότι η Ελλάδα ήταν θύμα κερδοσκόπων που επιτέθηκαν σε έναν «αδύναμο κρίκο» στη ζώνη του ευρώ.

Η Ελλάδα δεν έχει ζητήσει από καμία χώρα διάσωση και είναι θύμα κερδοσκόπων που σκοπεύουν να επιτεθούν σε έναν «αδύναμο κρίκο» στη ζώνη του ευρώ, δήλωσε ο ηγέτης της την Πέμπτη καθώς το ασφάλιστρο του χρέους της χτυπούσε νέο υψηλό και τα διεθνή ΜΜΕ παραληρούσαν.

Ο Έλληνας πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου δήλωνε ότι η χώρα του στοχοποιήθηκε από κερδοσκόπους με ύπουλα κίνητρα που αντιτίθενται στο ενιαίο ευρωπαϊκό νόμισμα.

Η Γερμανία και η Γαλλία διέψευσαν δημοσίευμα των μέσων ενημέρωσης ότι σχεδίαζαν να παράσχουν οικονομική βοήθεια στην Ελλάδα, της οποίας το έλλειμμα του προϋπολογισμού έφτασε το 12,7 % το 2009.

Η Αθήνα δήλωνε ότι αναζητά κεφάλαια μόνο μέσω των αγορών, κυρίως στην Ευρώπη.

Η Ελλάδα έχει δεσμευτεί να μειώσει το δημοσιονομικό της έλλειμμα φέτος στο 8,7 % του ΑΕΠ μέσω περικοπών, φορολογικών μεταρρυθμίσεων και εξοικονόμησης μισθών του δημόσιου τομέα.

Ο Παπανδρέου δήλωνε στο WEF στο ελβετικό χιονοδρομικό κέντρο Νταβός ότι η Ελλάδα δεν θα εγκαταλείψει τη ζώνη του ευρώ και θα χρησιμοποιήσει την πειθαρχία της ένταξης για να μειώσει το δημοσιονομικό της έλλειμμα και να πραγματοποιήσει διαρθρωτικές οικονομικές μεταρρυθμίσεις που έχουν αναβληθεί εδώ και καιρό.

“Πρόκειται για επίθεση στη ζώνη του ευρώ από άλλα συμφέροντα, πολιτικά ή οικονομικά, και συχνά οι χώρες χρησιμοποιούνται ως ο αδύναμος κρίκος, αν θέλετε, της ευρωζώνης”, δήλωνε ο Παπανδρέου.

Ο Ισπανός πρωθυπουργός Jose Luis Rodriguez Zapatero, η χώρα του οποίου ασκούσε τότε την εκ περιτροπής προεδρία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τάχθηκε υπέρ της Ελλάδας και είπε στην ίδια επιτροπή ότι εκείνοι που ασκούν πίεση στο ευρώ τώρα είχαν αντιταχθεί στη δημιουργία του στη δεκαετία του 1990.

Στο μεταξύ οι χρηματοπιστωτικές αγορές “κυριεύονται από τον φόβο ότι η Αθήνα δεν θα μπορέσει να εξυπηρετήσει το βαρύ χρέος της, ασκώντας πίεση στο ευρώ και αυξάνοντας ακόμη και τις εικασίες για το αν η Ελλάδα θα μπορούσε να εξαναγκαστεί από το νομισματικό μπλοκ”.

Ο Παπανδρέου δήλωνε στην τηλεόραση Reuters Insider ότι η απάντησή του στην πίεση της αγοράς θα ήταν να προωθήσει τις προγραμματισμένες φορολογικές και συνταξιοδοτικές μεταρρυθμίσεις για να ανακτήσει την αξιοπιστία όσο το δυνατόν γρηγορότερα και ότι παραμείνει σταθερός στην άρνηση παροχών στους απεργούς αγρότες.

«Προσπαθούμε να το κάνουμε το συντομότερο δυνατό, έτσι ώστε να συντομεύσουμε αυτή την περίοδο έλλειψης αξιοπιστίας ή πικρίας που υπάρχει στις αγορές, όσο το δυνατόν περισσότερο».


Η γαλλική εφημερίδα Le Monde ανέφερε ότι χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Γαλλίας και της Γερμανίας, μελετούσαν πώς να καταστείλουν τα νεύρα της αγοράς, αλλά θα ενεργούσαν μόνο εάν η Αθήνα έκανε περισσότερα για να καθαρίσει τους λογαριασμούς της.

«Κάτι θα πρέπει να συμβεί πολύ σύντομα, καθώς η αγορά δεν θέλει να απορροφήσει το ποσό της επερχόμενης ελληνικής χρηματοδότησης, υπό το στάτους κβο», δήλωνε ο Jason Manolopoulos, διαχειριστής χαρτοφυλακίου στο Dromeus Capital στην Αθήνα.

«Η αγορά πιέζει για συγκεκριμένες ενέργειες.


O Jason

 

H επόμενη μεγάλη στιγμή του ηρωικού ΓΑΠ υπήρξε το δημοψήφισμα των Καννών που δεν τόλμησε ποτέ για να έλθει στη συνέχεια στην εξουσία ο Τσίπρας από τα Τζουμέρκα και να κάνει τα δημοψηφίσματα πετσετάκια.

«Ηταν το σημείο που η ευρωζώνη θα μπορούσε να έχει εκραγεί». Με αυτόν τον τίτλο οι Financial Times περιέγραφαν τη συνάντηση του τολμητία ΓΑΠ στις Κάννες με τους Μέρκελ και Σαρκοζί.

Αίσθηση θα προκαλούσε η λυρική περιγραφή του αρθρογράφου στο πώς η Ανγκελα Μέρκελ και αφού είχαν γίνει όσα είχαν γίνει με τον Γιώργο Παπανδρέου, αργότερα εκείνη την ημέρα διαμαρτυρήθηκε «κλαίγοντας» ότι «δεν ήταν δίκαιο» να πιέζεται από τους Νικολά Σαρκοζί και Μπαράκ Ομπάμα για να ηγηθεί η Γερμανία της ενίσχυσης του «τείχους προστασίας» της ευρωζώνης μέσω έκδοσης των SDR (special drawing rights).

Η Ανγκελα Μέρκελ, γράφει ο Πίτερ Σπίγκελ, γνώριζε ότι η Μπούντεσμπανκ ήταν αντίθετη σε αυτό το ενδεχόμενο και «απευθυνόμενη στους δύο ηγέτες δακρυσμένη» πρόσθεσε ότι δεν μπορούσε η ίδια να αποφασίσει αντί της κεντρικής τράπεζας της χώρας της και ότι δεν επρόκειτο «να αυτοκτονήσει» με αυτόν τον τρόπο.

Στο άρθρο του ωστόσο ο Σπίγκελ, ανταποκριτής του έγκυρου βρετανικού φύλλου στις Βρυξέλλες, αναφέρεται κατά βάση στην απόφαση του τότε Πρωθυπουργού της Ελλάδας για δημοψήφισμα επί του προγράμματος διάσωσης.

Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ο Γιώργος Παπανδρέου εκτιμούσε πως η πίεση του δημοψηφίσματος θα υποχρέωνε πολιτικούς αντιπάλους και αμφισβητίες να πάρουν θέση και να ταχθούν υπέρ της διάσωσης ως μοναδική σανίδα σωτηρίας για τη χώρα.

Σημειώνεται στο άρθρο ότι ο Πρωθυπουργός δεν είχε συμβουλευθεί παρά έναν στενό κύκλο συνεργατών, με αποτέλεσμα να προκληθεί έκπληξη από την ανακοίνωσή του ακόμα και στους κόλπους του ΠΑΣΟΚ, συμπεριλαμβανομένου του τότε υπουργού Οικονομικών Ευάγγελου Βενιζέλου.

Σύμφωνα με τον Βαγγέλη Βενιζέλο, ο Γιώργος Παπανδρέου στην τελευταία μεταξύ τους συνάντηση είχε αναφερθεί μόνο σε ενδεχόμενο ψήφου εμπιστοσύνης. Ενας άλλος υπουργός τον οποίο επικαλείται ο Σπίγκελ, σχολιάζει ότι η πρώτη σκέψη του όταν ανακοινώθηκε η πρόθεση για δημοψήφισμα ήταν ότι ήλπιζε ο Πρωθυπουργός «να το έχει πει στη Μέρκελ».

Στο άρθρο των FT αναφέρεται επίσης ότι κάποιοι ευρωπαίοι ηγέτες δεν θυμούνται να είχαν πρότερη ενημέρωση από τον έλληνα Πρωθυπουργό, ενώ άλλοι σημειώνουν πως δεν το εξέλαβαν ως σοβαρό ενδεχόμενο. Πολλές πηγές πάντως θυμούνται τον τότε πρόεδρο της Γαλλίας Νικολά Σαρκοζί «να είναι εξοργισμένος στο άκουσμα της πρόθεσης Παπανδρέου».

Η αρχική σκέψη του Σαρκοζί ήταν να πει στον Γιώργο Παπανδρέου να αποσύρει την πρόθεσή του. Ωστόσο αναφέρουν οι Financial Times, το συζήτησε με συμβούλους του που του υπενθύμισαν πως «τα δημοψηφίσματα είναι σύμφωνα με την γκωλική παράδοση». Τότε ο Νικολά Σαρκοζί αποφάσισε να αποδεχθεί τη διενέργεια δημοψηφίσματος στην Ελλάδα, με διακύβευμα όμως όχι το μνημόνιο, αλλά την παραμονή της Ελλάδας στην ευρωζώνη.

Ο Σαρκοζί συνεννοήθηκε τότε με την Ανγκελα Μέρκελ. Η καγκελάριο της Γερμανίας φέρεται πως άκουσε από συνεργάτες της – μεταξύ αυτών ο υπουργός Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε – ότι ίσως θα ήταν καλύτερα για την ευρωζώνη αν η Ελλάδα αποχωρούσε. Ακόμα καλύτερα αν αυτό γινόταν οικειοθελώς μέσω ενός δημοψηφίσματος.

Σύμφωνα με τους Financial Times, την ημέρα της συνάντησης με τον Παπανδρέου στις Κάννες, στο περιθώριο της συνόδου του G20, ο Νικολά Σαρκοζί είχε μοιράσει ένα έγγραφο έξι σημείων, το οποίο κατέληγε στην πρόταση για δημοψήφισμα υπέρ ή κατά της παραμονής της Ελλάδας στο ευρώ. «Η ιδέα ήταν να στριμωχτεί ο Παπανδρέου στη γωνία», αναφέρει χαρακτηριστικά στον Σπίγκελ αξιωματούχος που ήταν παρών στη συνάντηση.

Το πνεύμα των έντονων παρατηρήσεων προς τον Πρωθυπουργό της Ελλάδας από τον Σαρκοζί ήταν ότι είχε «προδώσει» τους εταίρους του που είχαν στηρίξει την Ελλάδα.

Ο Σπίγκελ σημειώνει πως ενώ ο Γιώργος Παπανδρέου αργότερα είπε πως η Ανγκελα Μέρκελ ήταν στο πλευρό του, παρόντες στην αίθουσα λένε ότι η καγκελάριος της Γερμανίας ελάχιστα αντέδρασαν σε όλα σε επιθετικό τόνο έλεγε ο Σαρκοζί εναντίον του Πρωθυπουργού της Ελλάδας.

Αλλος αξιωματούχος θυμάται ότι αυτό που αντιμετώπισαν οι Παπανδρέου και Βενιζέλος ήταν ένας «πλήρης Σαρκοζί», ένας «ψυχολογικός πόλεμος» όπως έχει γράψει ο παρευρεθείς στη συνάντηση πρώην υπουργός Οικονομικών της Γαλλίας Μπαρουάν. Σχολιάζεται ότι κάποιοι από τους παρευρισκόμενους ένιωσαν άβολα βλέποντας τη συμπεριφορά του Σαρκοζί απέναντι σε έναν εκλεγμένο ηγέτη.

Ο Πίτερ Σπίγκελ περιγράφει πώς ο Γιώργος Παπανδρέου εξεπλάγη από τη σφοδρότητα της επίθεσης Σαρκοζί, με τον Βαγγέλη Βενιζέλο να χαρακτηρίζει «επιθετική» και «όχι ευγενική» τη συμπεριφορά του γάλλου πολιτικού.

Σημειώνεται επιπλέον ότι ο Γιώργος Παπανδρέου έδειχνε ορατά κουρασμένος και ότι τη διαπραγμάτευση από ένα σημείο και μετά ανέλαβε ο Βαγγέλης Βενιζέλος – «που πάντα εποφθαλμιούσε την πρωθυπουργία», όπως σημειώνουν χαρακτηριστικά οι FT – εκμεταλλευόμενος τις αλλαγές στις περιστάσεις, σημάδι της ξαφνικής διαπίστωσης ότι ο τότε Πρωθυπουργός της Ελλάδας ήταν «εξαντλημένη πολιτική δύναμη».

Το δημοσίευμα αναφέρει πως πριν τη συνάντηση με τον Παπανδρέου, ο πρόεδρος της Κομισιόν Ζοσέ Μανουέλ Μπαρόζο είχε επικοινωνήσει με τον τότε ηγέτη της αντιπολίτευσης Αντώνη Σαμαρά, γνωρίζοντας πως εκείνος ήθελε να αποφύγει το δημοψήφισμα. Εκεί ο Αντ. Σαμαράς είπε στον Μπαρόζο ότι ήταν πια διατεθειμένος να συμμετάσχει σε κυβέρνηση εθνικής ενότητας με το ΠΑΣΟΚ, «κάτι που απέφευγε επί μήνες ελπίζοντας ότι θα μπορούσε να εξασφαλίσει ο ίδιος την πρωθυπουργία».

Ο Μανουέλ Μπαρόζο δεν είπε στους Σαρκοζί και Μέρκελ για αυτή τη συνομιλία, αλλά ήταν εκείνος που πρότεινε το όνομα του Λουκά Παπαδήμου ως πιθανού ηγέτη μίας τεχνοκρατικής κυβέρνησης. Σύμφωνα με τους FT το όνομα του Παπαδήμου αναφέρθηκε τότε, στις Κάννες, έναν ολόκληρο μήνα προτού αναλάβει την ηγεσία της ελληνικής κυβέρνησης.

Στο τέλος της δραματικής εκείνης συνάντησης, ο Νικολά Σαρκοζί είπε στον Γιώργο Παπανδρέου να επιστρέψει στην Αθήνα και να «λάβει μία απόφαση». Από την πλευρά του ο Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο έπιασε τον Βαγγέλη Βενιζέλο και του είπε ότι το δημοψήφισμα έπρεπε να «σκοτωθεί».

Ο τότε υπουργός Οικονομικών «συμφώνησε άμεσα» όπως αναφέρει ο Σπίγκελ στο άρθρο του στους FT. Στον δρόμο προς το αεροδρόμιο, όπως αναφέρεται, προς απορία του Βαγγέλη Βενιζέλου ο Γιώργος Παπανδρέου του είπε ότι «τα πράγματα δεν είχαν πάει όσο άσχημα φοβόταν».

Με τον Γιώργο Παπανδρέου στο αεροπλάνο της επιστροφής να κοιμάται, ο Βαγγέλης Βενιζέλος έδωσε εντολή να συνταχθεί μία δήλωση για να διανεμηθεί με την προσγείωση. Η δήλωση αναφερόταν στην «ιστορική κατάκτηση» της ελληνικής συμμετοχής στην ευρωζώνη και στην ουσία αποκήρυττε το δημοψήφισμα. «Το δημοψήφισμα του κ. Παπανδρέου ήταν νεκρό. Το ίδιο και η πρωθυπουργία του», ανέφεραν οι Financial Times.

https://kourdistoportocali.com/news-desk/eis-to-onoma-toy-patros-i-megali-epistrofi-toy-thrylikoy-gap/